رویدادهای رصدی فروردین
عبور زمین از صفحه حلقههای زحل – ۳ فروردین ۱۴۰۴
یکی از رویدادهای جالب نجومی در فروردین ۱۴۰۴، عبور زمین از صفحه حلقههای زحل در روز یکشنبه ۳ فروردین است. در این وضعیت، حلقههای زحل از لبه دیده میشوند و به دلیل ضخامت کم، تقریباً نامرئی خواهند شد. این پدیده هر ۱۳ تا ۱۶ سال یک بار رخ میدهد.
نکته تاریخی: گالیله هنگام رصد زحل در اوایل قرن هفدهم، نتوانست حلقههای آن را تشخیص دهد، زیرا زحل در وضعیتی مشابه قرار داشت.
البته در حال حاضر زحل به خورشید نزدیک است و امکان رصد آن وجود ندارد، اما طی چند هفته آینده در آسمان صبحگاهی قبل از طلوع خورشید ظاهر خواهد شد. فرصت بعدی برای مشاهده این پدیده در تابستان ۱۴۱۸ خواهد بود، زمانی که زحل در شرایط بهتری برای رصد قرار میگیرد.

خورشیدگرفتگی جزئی – ۹ فروردین ۱۴۰۴
در روز شنبه ۹ فروردین، ماه بخشی از قرص خورشید را خواهد پوشاند و خورشیدگرفتگی جزئی رخ میدهد. متأسفانه این خورشیدگرفتگی از ایران قابل مشاهده نیست، اما ساکنان شمال شرق آمریکا، کانادا و غرب اروپا قادر به تماشای آن خواهند بود.
ویژگیهای این خورشیدگرفتگی:
- حداکثر گرفت: ۹۲ درصد
- بهترین منطقه مشاهده: شمال شرقی کانادا
https://www.timeanddate.com/eclipse/solar/2025-march-29

مقارنه ماه و خوشه پروین – ۱۲ فروردین ۱۴۰۴
شامگاه سهشنبه ۱۲ فروردین، میتوانید مقارنه ماه و خوشه پروین را مشاهده کنید. بعد از غروب خورشید، خوشه پروین در فاصله حدود ۲.۵ درجهای از هلال ۱۴ درصدی ماه خواهد درخشید.
نکات رصدی:
- در مناطق شهری، به دلیل آلودگی نوری، دیدن خوشه پروین دشوار است.
- با دوربین دوچشمی کوچک، منظره زیباتری خواهید داشت.
- این مقارنه تا ساعت ۲۲:۱۵ ادامه دارد و فرصت خوبی برای عکاسی فراهم میکند.

مقارنه ماه و مریخ – ۱۶ فروردین ۱۴۰۴
در شامگاه شنبه ۱۶ فروردین، مقارنه زیبایی بین ماه و مریخ رخ میدهد. مریخ در این شب به صورت نقطهای نارنجیرنگ با قدر ۰.۴ و در فاصله ۲.۷ درجهای از ماه دیده میشود. در قسمت شمالی ماه، میتوانید ستارههای کاستور و پولکس از صورت فلکی جوزا را نیز مشاهده کنید.
زمانهای مهم:
- نیمهشب: فاصله ماه و مریخ به حدود ۱ درجه کاهش مییابد.
- ساعت ۲:۱۵ بامداد ۱۷ فروردین: ماه و مریخ در سمت شمال غربی غروب میکنند.

مقارنه ماه و قلبالعقرب – ۲۷ فروردین ۱۴۰۴
شب چهارشنبه ۲۷ فروردین، ماه به فاصله نزدیکی از ستاره قلبالعقرب خواهد رسید. با توجه به فاز ۸۶ درصدی ماه، تشخیص این ستاره ممکن است دشوار باشد.
نکات مهم:
- ماه و قلبالعقرب حدود ساعت ۲۲:۱۵ از سمت جنوب شرق طلوع میکنند.
- این دو جرم آسمانی تا صبح روز بعد در آسمان قابل مشاهده خواهند بود.

وضعیت اَهِلۀ ماه در فروردین ۱۴۰۴
- تربیع سوم: 2 فروردین
- ماه نو (خورشیدگرفتگی جزئی): 9 فروردین
- تربیع اول: 16 فروردین
- ماه کامل: 23 فروردین

فروردین ۱۴۰۴ با رویدادهای رصدی جذابی همراه است، از ناپدید شدن حلقههای زحل گرفته تا خورشیدگرفتگی جزئی و مقارنههای زیبای ماه با سیارات و ستارههای پرنور. اگر به رصد آسمان شب علاقه دارید، حتماً تاریخهای مهم را در تقویم خود یادداشت کنید.
آسمانتان پرستاره!
نویسنده: دارا تیموریفر
ویراستار: امیرعلی مومنی
مرکز نجوم آوا استار